Σενάρια συνωμοσίας

Της ΕΛΕΩΝΟΡΑΣ ΟΡΦΑΝΙΔΟΥ (oimouses.blogspot.com)


« Η Αντζελίνα Τζολί και ο Μπραντ Πιτ είναι υποψήφιοι για Οσκαρ ερμηνείας για να μπουν στο βιβλίο Γκίνες και να γίνει ντόρος για την τελετή», υποστήριξε πριν από δέκα μέρες νεαρός Αμερικανός, μιλώντας σε εκπομπή καλωδιακής τηλεόρασης.



Δεν είναι ο μόνος που το πιστεύει. Κάθε χρόνο αυτή την εποχή, η μισή Αμερική θεωρεί ότι η άλλη μισή ανήκει στη συνωμοσία των Οσκαρ!

Το πώς και το γιατί νοθεύονται οι ψήφοι, ποιες ισορροπίες καθορίζουν τις προτιμήσεις των εκλεκτόρων, τι παιχνίδια στήνονται από τις εταιρίες παραγωγής, αλλά και τις ενδιαφερόμενες κοινωνικές ομάδες, είναι πάντα στο προεόρτιο πρόγραμμα.

Το πανηγύρι των σεναρίων συνωμοσίας τελειώνει μόνο την ώρα που ο ένας εκ των πέντε υποψηφίων θα πάρει το αγαλματάκι. Εως τότε, όμως, ένας απίστευτος όγκος πληροφοριών και δήθεν πληροφοριών προσφέρεται στο κοινό από σοβαρές εφημερίδες, λαϊκά έντυπα, ανυπόληπτα sites και κινηματογραφικά μπλογκ.

*Οι σοβαρότερες ιστορίες φέτος αφορούν την πιο ισχυρή υποψηφιότητα για το Οσκαρ καλύτερης ταινίας, το «Slumdog Millionaire» του Ντάνι Μπόιλ. Ολα ξεκίνησαν όταν η ιστορία του νεαρού Ινδού που παίζει στο «Ποιος θέλει να γίνει εκατομμυριούχος», για να κερδίσει την καρδιά της αγαπημένης του, έγινε πρωτοσέλιδο στην εφημερίδα «London Telegraph», γιατί οι ανήλικοι πρωταγωνιστές της δούλευαν -κατά τον συντάκτη- υπό απάνθρωπες συνθήκες και κατά παράβαση του διεθνούς δικαίου για την παιδική εργασία.

Η εταιρεία προώθησης της ταινίας και ο ίδιος ο Ντάνι Μπόιλ θορυβήθηκαν και ζήτησαν από την εφημερίδα να επανορθώσει. Η «London Telegraph» οδηγήθηκε σε διάψευση.

Ηταν απλώς λάθος ρεπορτάζ;

Στην άλλη όχθη του ωκεανού, η έγκριτη «New York Post» απάντησε «όχι». «Ποιος είναι πίσω από την αρνητική καμπάνια για το "Slumdog Millionaire;"» ήταν ο τίτλος άρθρου, που ανέφερε ότι όλη αυτή η ιστορία για την εκμετάλλευση των νεαρών ηθοποιών έσκασε την ημέρα που οι εκλέκτορες ταχυδρομούσαν την ψήφο τους προς την Ακαδημία Κινηματογράφου.

Η εφημερίδα είχε απάντηση και στο ερώτημα «ποιος» διοχέτευσε τέτοιες πληροφορίες στον τύπο: Φρόντισε να «φωτογραφήσει» τον Χάρβεϊ Γουάινσταϊν, ισχυρό άνδρα της Weinstein Company, ο οποίος διένειμε στις ΗΠΑ το «Σφραγισμένα χείλη» του Στίβεν Ντάλντρι. Υπενθύμισε δε ότι η Weinstein διαφήμιζε συνεχώς ότι περίμενε να ενηλικιωθεί ο δικός της νεαρός (ο κολεγιόπαις εραστής της Κέιτ Γουίνσλεϊ) πριν γυρίσει τις ερωτικές σκηνές της ταινίας!

Ο Ντάνι Μπόιλ ξαναβγήκε για δηλώσεις, αυτή τη φορά για να διαψεύσει τα περί ανάμειξης της Weinstein στην αρνητική καμπάνια.

*«Τα "Σφραγισμένα χείλη" έφτασαν στις πέντε καλύτερες ταινίες μόνο και μόνο επειδή βρίσκεται από πίσω η Weinstein», απάντησαν εκατοντάδες αμερικανικά blogs.

«Ας είναι καλά η Οπρα Γουίνφρεϊ», συμπλήρωσαν λαϊκές εφημερίδες. Η διάσημη τηλεπαρουσιάστρια είχε καλέσει την Κέιτ Γουίνσλεϊ, εκθείασε την ταινία και υπενθύμισε ότι το βιβλίο πάνω στο οποίο βασίστηκε η ταινία είναι από αυτά που έχει προτείνει στο κοινό της.

*Τα «Σφραγισμένα χείλη» βρέθηκαν στο στόχαστρο και για άλλο λόγο. Πολλοί θεώρησαν ότι η ταινία του Ντάλντρι έβγαλε από την πεντάδα τον «Σκοτεινό Ιππότη». Με αποδεδειγμένη την καλλιτεχνική αρτιότητα και την τεράστια εισπρακτική του επιτυχία έγινε ο νούμερο δύο μύθος των παρασκηνίων. Ακούστηκαν και γράφτηκαν σημεία και τέρατα. Από ανοησίες, όπως ότι τα μέλη της Ακαδημίας έλαβαν dvd με άλλη ταινία, έως ομοφοβικές σαχλαμάρες ότι δεν γουστάρουν τους άντρες με κολάν...

Οι αδικημένοι

Τα ίδια γράφτηκαν και για το «Milk», την ταινία του Γκας Βαν Σαντ για τον ομοφυλόφιλο ακτιβιστή πολιτικό που ερμηνεύει ο Σον Πεν.

*Πριν από την ανακοίνωση των υποψηφιοτήτων, διατείνονται αμερικανικά κινηματογραφικά μπλογκ, το «Μιλκ» ήταν στο νούμερο 180 της λίστας της IMDB, της μεγαλύτερης βάσης κινηματογραφικών δεδομένων στο Ιντερνετ. Μόλις έγινε υποψήφιο, έπεσε στο 211 και τώρα είναι στο 223. Γιατί; Διότι υποτίθεται ότι ψηφίζουν σωρηδόν όσοι μισούν τους γκέι και δεν θέλουν να επαναληφθεί ο θρίαμβος της «Επιστροφής στο Brokeback Mountain».

*Μεγάλος ντόρος έγινε και για το «Wall-Ε». «Γιατί το "Waltz with Bashir" διαγωνίζεται μόνο στα ξενόγλωσσα Οσκαρ και όχι και στην κατηγορία της καλύτερης animation ταινίας;»

Διότι εκεί πρέπει να κερδίσει το «Wall-Ε», το καρτούν που έπρεπε να παίξει στη μεγάλη κατηγορία της καλύτερης ταινίας αλλά το 'φαγε το μαύρο σκοτάδι.

*Το «Wall-Ε» και ο «Σκοτεινός ιππότης» θεωρούνται οι μεγάλοι αδικημένοι και από έγκυρες φωνές της Αμερικής, αρθρογράφους των «New York Times», «Chicago Suntimes», «Los Angeles Timeς»: «Πιθανότατα θα έχαναν, αλλά έπρεπε να ήταν εκεί, στις μεγάλες κατηγορίες, τη βραδιά της απονομής» λένε, και όσοι φαν των Οσκαρ συμφωνούν, απωθούν τις λογικές ή λογικοφανείς ερμηνείες και ψάχνουν για εχθρούς.




7 - 22/02/2009

Οι Γερμανοί είναι φίλοι μας...

Της ΕΛΕΩΝΟΡΑΣ ΟΡΦΑΝΙΔΟΥ ( oimouses.blogspot.com)


Η φράση «οι Γερμανοί είναι φίλοι μας» έμεινε στην ιστορία- όχι μόνο την κινηματογραφική. Το αυτό ισχύει και για τα υπόλοιπα που έχει πει για τους Γερμανούς ο Αρτέμης Μάτσας στο ρόλο του δωσίλογου: «θέλουν το καλό μας» και «θα νικήσουν». Ο Μάτσας, στο σινεμά φυσικά, ήταν πάντα με τους Γερμανούς, όπως και ο έτερος «καταδότης», Δήμος Σταρένιος. Ηρωας ήταν αυτός που κατέδιδαν, το παλικάρι που αγωνιζόταν κόντρα στους κατακτητές. Αν ο Μάτσας κι ο Σταρένιος έπαιζαν σήμερα, οι αμερικανοί σεναριογράφοι ίσως έβρισκαν έναν καλό λόγο και γι' αυτούς - η Κέιτ Γουίνσλετ που κέρδισε Χρυσή Σφαίρα ως μετανοούσα ναζί το ξέρει. Το ίδιο και ο Τομ Κρουζ, που ελπίζει ως μονόφθαλμος γερμανός κολονέλ να πάρει Οσκαρ.





**Η έγκριτη «Ουάσιγκτον Ποστ» δεν άφησε ασχολίαστο το γεγονός ότι το πολιτικώς ορθό «υπάρχουν και καλοί Γερμανοί» μετατρέπεται σιγά σιγά σε: «αν εξαιρέσεις τον Χίτλερ και κάνα δυο άλλους, οι Γερμανοί δεν ήταν κατά βάθος κακοί». Ο τίτλος του άρθρου είναι χαρακτηριστικός: «Κατασκευάζοντας καλύτερους ναζί». Αφορμή η ταινία «Valkyrie» («Επιχείρηση Βαλκυρία») του Μπράιαν Σίνγκερ, στην οποία πρωταγωνιστεί ο Τομ Κρουζ στο ρόλο του συνταγματάρχη Κλάους Φον Στόφενμπεργκ, του γερμανού αξιωματικού που αποπειράθηκε να δολοφονήσει τον Χίτλερ.

**Το σινεμά ξανάβαλε όντως τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο στο κάδρο. Το ερώτημα είναι αν οι νέες ταινίες έχουν ή παγιώνουν «νέες» οπτικές του Πολέμου και του Ολοκαυτώματος. Αδιαμφισβήτητη η αλλαγή οπτικής στο «Defiance» («Η εναντίωση») του Εντουαρντ Ζούικ, της ταινίας που θα δούμε εντός των επόμενων ημερών και στη χώρα μας. Ο Ντάνιελ Κρεγκ και ο Λιβ Στρέμπερ υποδύονται δύο εκ των τεσσάρων πολωνοεβραίων αδελφών Μπιέλσκι, οι οποίοι εγκατέλειψαν την Πολωνία για να γλιτώσουν από τα στρατόπεδα συγκέντρωσης και κρύφτηκαν στο γειτονικό δάσος, στα σύνορα με τη σημερινή Λευκορωσία, δημιουργώντας έναν θύλακα αντίστασης.

Το χωριό που κατασκεύασαν μαζί με κυνηγημένους ομοεθνείς τους συνεργάστηκε με τους ρώσους παρτιζάνους και αντιστάθηκε στους κατακτητές.

Η ιστορία λέει πολλές αλήθειες, οι αδελφοί Μπιέλσκι υπήρξαν και κατάφεραν όντως να σώσουν 1.200 εβραίους, αλλά κατά τους «Νιου Γιορκ Τάιμς» το φιλμ χωρίς καμία βάση παρουσιάζει τους εβραίους ως επιτιθέμενους και επιτρέπει τη σκέψη «μήπως αν αντιστέκονταν όλοι ή αν είχαν περισσότερα όπλα θα είχαν αποφευχθεί τα κρεματόρια»; Δίνει δε τροφή και σε θεωρίες συνωμοσίας. Η ίδια η ιστορία των αδελφών έχει ούτως ή άλλως μελανά, κατά τους Πολωνούς, σημεία στα οποία δεν γίνεται καμία αναφορά (υποστηρίζουν ότι μαζί με τους παρτιζάνους από την τότε Σοβιετική Ενωση οι Μπιέλσκι ευθύνονται για τη σφαγή του Ναλιμπόκι το Μάιο του 1943, ενός χωριού-θύλακα της πολωνικής αντίστασης)!

**Το σοβαρότερο, όμως, λένε οι επικριτές της ταινίας, είναι ότι παγιώνει χάριν του χολιγουντιανού χάπι εντ την οπτική του Στίβεν Σπίλμπεργκ, όπως την εξέφρασε με τη «Λίστα του Σίντλερ».

Ο Στάνλεϊ Κιούμπρικ είχε επισημάνει ότι η διάσωση των εργαζομένων του διαφημίζεται τόσο, ώστε μετριάζεται η εντύπωση από τις θηριωδίες του Ολοκαυτώματος. Ποιος να πιστέψει άλλωστε ότι οι γυναίκες δεσμοφύλακες είναι σαν την Κέιτ Γουίνσλετ -που υποδύεται αυτό το ρόλο στο «The reader».

Η ηρωίδα, η Χάνα, φύλακας στο Αουσβιτς, καταφέρνει να διαφύγει στην Αγγλία, εκεί που τη συναντάμε να ζει έναν παθιασμένο έρωτα με ένα κολεγιόπαιδο. Ξαφνικά εξαφανίζεται! Οι δύο εραστές ανταμώνουν έπειτα από χρόνια σε μια δικαστική αίθουσα, αυτός φοιτητής της Νομικής, αυτή κατηγορούμενη για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Η στιγμή που λογοδοτεί, είναι η στιγμή που εξανθρωπίζεται! Η τέχνη σώζει τις χαμένες ψυχές είναι το μήνυμα και τα χρόνια που πέρασαν αρκετά ώστε να μπορεί ο Ντάλντρι να σώσει και τις ψυχές των ναζί δεσμοφυλάκων! Και για όσους έχουν ακόμη αμφιβολίες για την καλή πλευρά της Χάνα, υπάρχει πάντα στη γωνία το ασφαλές επιχείρημα ότι στο εδώλιο έπρεπε να κάθονται αυτοί που έδωσαν τις διαταγές. Και, βεβαίως το βαρύ πυροβολικό, η ερμηνεία και η χάρη της Γουίνσλετ, που μπορεί να σε κάνει να πιστέψεις τα πάντα...

**Χρόνια πολλά πριν, η υπέροχη ιταλίδα σκηνοθέτρια Λίνα Βερτμίλερ στο «Seven Beauties» («Ο Πασκουαλίνο και οι επτά καλλονές») βάζει τον πρωταγωνιστή της Τζιανκάρλο Τζιανίνι να προσπαθεί να εκμαυλίσει την δεσμοφύλακά του για να μην καταλήξει στο θάλαμο αερίων. Την υποδύθηκε η Σίρλεϊ Στόλερ. Πώς ήταν; Το ακριβώς ανάποδο από το ωραίο, το θηλυπρεπές και το σοφιστικέ! Η Βερτμίλερ την εμπνεύστηκε από την Ιλσε Κοχ, ή αλλιώς «Σκύλα του Μπούχενβαλντ» , τη γυναίκα του διοικητή του ομώνυμου στρατοπέδου η οποία φημολογείται ότι ζητούσε τα φωτιστικά της να φτιάχνονται από δέρμα κρατουμένων.

Ανάμεσα στο συρματόπλεγμα

**Σ' ένα παρόμοιο στρατόπεδο, μάλλον του Αουσβιτς, διαδραματίζεται άλλη μία ιστορία, αυτή που περιγράφει η ταινία «The boy in the striped pajamas» του Μαρκ Χέρμαν, μια ιστορία παιδιών, άρα και αθωότητας, μέσα στο πιο σκοτεινό σημείο του κόσμου. Ο Μπρούνο είναι ένας οκτάχρονος Γερμανός, ο οποίος δεν ξέρει τι σημαίνει να είναι ο πατέρας σου διοικητής του Αουσβιτς και να έχεις φίλο στην άλλη πλευρά του συρματοπλέγματος.

Το εβραιόπουλο με τις ριγέ πιτζάμες του τίτλου γίνεται ο σύντροφος του Μπρούνο, έως την ημέρα που ο μικρός Γερμανός αποφασίζει να ντυθεί κι αυτός στα ριγέ και να περάσει απέναντι. Οι δύο φίλοι ενώνουν δύο κόσμους, κι έχουν την ίδια τύχη. Τι κι αν ο μπαμπάς του ενός, κατά πάσα πιθανότητα, έχει οδηγήσει στο θάλαμο αερίων τον μπαμπά του άλλου! Ο μπαμπάς του Μπρούνο εξάλλου κουβαλάει τη δική του τραγικότητα, τον λυπάσαι λίγο, γιατί δεν ξέρει τι συνέβη στο παιδί του.

**Υπάρχει επίσης και το «Good», η ανεξάρτητη βρετανική ταινία που μας λέει ότι δεν υπήρξε καμία θεωρία συνωμοσίας μεταξύ παρανοϊκών για την άνοδο του Χίτλερ, αλλά κοινή βούληση καλών ανθρώπων που παρασύρθηκαν από τον εθνικοσοσιαλισμό. Πρωταγωνιστεί ο καλός (good) Χάλντερ, ένας συγγραφέας που διαπιστώνει ότι το τελευταίο του βιβλίο γίνεται μπεστ σέλερ γιατί το αγοράζουν μετά μανίας οι ναζί. Κολακεύεται, αλλά στην πορεία μετανοεί βλέποντας τα φρικτά πράγματα που συμβαίνουν στη Γερμανία και προβλέποντας όλα όσα θα συμβούν στον κόσμο. Ο Βίγκο Μόρτενσεν ως καθηγητής Χάλντερ πληρώνει το τίμημα.

Η αληθινή ζωή επιβεβαιώνει τον λάθος ρόλο των «καλών»! Μέρος της «Τελικής λύσης» υπήρξαν για παράδειγμα οι «καλοί» άνδρες του 101ου τάγματος εφεδρικής αστυνομίας, συνταξιούχοι αστυνομικοί από το Αμβούργο χωρίς αντισημιτική κουλτούρα. Αν και δεν κρίθηκαν ικανοί για υπηρεσία στην πρώτη γραμμή, θεώρησαν καθήκον τους να βοηθήσουν στα κρεματόρια.

Στο σινεμά ο καθηγητής Χάλντερ μετανοεί σε κάποια κινηματογραφική αίθουσα. Στη ζωή, 20 χρόνια μετά το τέλος του πολέμου, η εισαγγελία του Αμβούργου ανακάλυψε την ιστορία του Τάγματος και κάλεσε τους επιζώντες αστυνομικούς να δικαστούν! Δεν έθεσε θέμα ούτε παραγραφής, ούτε μετανοίας!




7 - 01/02/2009

Αλίμονο στους νέους

Της ΕΛΕΩΝΟΡΑΣ ΟΡΦΑΝΙΔΟΥ (oimouses.blogspot.com)

Χάρη στους μύθους των μεταναστών από την Αϊτή, το κάθε λογής κυνήγι της αιώνιας νεότητας, ο μύθος του Φάουστ, το πορτρέτο του Ντόριαν Γκρέι, οι βρικόλακες, μπορούσαν να ζουν και στη Νέα Ορλεάνη -τέρμα η αποκλειστικότητα των Καρπαθίων. Δεν είναι, λοιπόν, τυχαίο που σ' αυτήν ακριβώς την πόλη διάλεξε να γεννηθεί ο Μπέντζαμιν Μπάτον, ήρωας μιας μικρής νουβέλας που έγραψε το 1922 ο Σκοτ Φιτζέραλντ.


«Η απίστευτη ιστορία του Μπέντζαμιν Μπάτον».
Αν κάτι τον φέρνει στην επικαιρότητα, δεν είναι μια επανέκδοση του βιβλίου αλλά μια καινούρια ταινία που αρπάζεται από το εύρημά του: ο ήρωάς της γεννιέται ως 80χρονο μωρό και μεγαλώνοντας μικραίνει!

Ο Ντέιβιντ Φίντσερ («Seven», «Fight club» και «Zodiac») επιχειρεί ένα κινηματογραφικό δοκίμιο πάνω στον χρόνο, τον θάνατο, τη γραμμή της ζωής, την ανατροπή της. Τι τελικώς καταφέρνει;

Σίγουρα να παίξει στα Οσκαρ και να ξαναφέρει στο προσκήνιο τον πρωταγωνιστή του, Μπραντ Πιτ, με τις απίστευτες μεταμφιέσεις. Οσον αφορά τα υπόλοιπα, ήδη άνοιξε μια συζήτηση για το τι τελικώς είπε ο ποιητής, με φανατικούς υποστηρικτές αλλά και αμφισβητίες -όπως την «Ουάσιγκτον Ποστ»: «Ο Φίντσερ έκανε ένα νέο "Forrest Gump", δηλαδή μια ναΐφ εκδοχή του ταξιδιού της ζωής».

Το τίμημα της αιώνιας ζωής

Φόρεστ Γκαμπ και Μπέντζαμιν Μπάτον εξάλλου έχουν τον ίδιο κινηματογραφικό πατέρα. Το σενάριο και των δύο ταινιών έγραψε ο Ερικ Ροθ. «Ποτέ δεν ξέρεις τι θα βρεις μέσα» μας έλεγε το τρέιλερ τότε, «you never know what's comin' for ya», μας λέει τώρα για τον 80χρονο που μαθαίνει και αυτός τη ζωή μέσα από τα πρόσωπα που συναντά ή χάνει. Όσον αφορά την πόλη, η Νέα Ορλεάνη δεν στέκει πάντα πίσω του ως μαγικό σκηνικό, εξαφανίζεται μέσα στα νερά του τυφώνα «Κατρίνα», οδυνηρή υπόμνηση θανάτου, της πόλης και του δικού του, που είναι αναπόφευκτος, ακόμη κι όταν το τέλος μοιάζει με αρχή.

*Η πόλη είχε φιλοξενήσει και παλιότερα τον Μπραντ Πιτ στον ρόλο του Λουί, ενός άλλου καταραμένου που κατέλυσε τον χρόνο, στην ταινία του Νιλ Τζόρνταν «Συνέντευξη μ' ένα βρικόλακα».

Ο Λουί, ένας 24χρονος αριστοκράτης από τη Λουιζιάνα, βρίσκει στον δρόμο του τον Λεστάτ, έναν σκοτεινό βρικόλακα, τον οποίο υποδύεται ο Τομ Κρουζ. Ο Λεστάτ θα του προσφέρει με το κλασικό δάγκωμα την αθανασία εντός του σκότους και ο Λουί θα προσπαθεί μέσα στην αιωνιότητα να την απαρνηθεί!

Το άχρονο βαμπίρ που ποθεί τον χρόνο, άρα και τον θάνατο, ταξιδεύει και στον χώρο: πηγαίνει στην Ευρώπη σε μια μάταιη αναζήτηση της λύτρωσης, η οποία τελικώς μπορεί να έρθει μόνο αν αντικρίσουν τα μάτια την αυγή -και τον θάνατο- στην Golden Gate του Σαν Φρανσίσκο.

*Οπως και στη «Συνέντευξη μ' έναν βρικόλακα», το αίμα και η νύχτα είναι το τίμημα της αιώνιας ζωής σε όλες τις ταινίες με παρεμφερείς ιστορίες. Στο «Αίμα και πάθος» του Τόνι Σκοτ η Κατρίν Ντενέβ υποδύεται τη Μίριαμ Μπλέιλοκ, βρικόλακα του Μανχάταν, που με τρόμο διαπιστώνει ότι ο άντρας της, Τζον (Ντέιβιντ Μπόουι), παρά το γεγονός ότι είναι και αυτός βαμπίρ, γερνάει! Μια γεροντολόγος, την οποία υποδύεται η Σούζαν Σάραντον, καλείται να δώσει λύση στο πρόβλημα, αλλά η κατάσταση περιπλέκεται διότι την ερωτεύεται η Μίριαμ! Ο Τζον αποτελεί πλέον ένα βαρίδι που θα 'θελε να ξεφορτωθεί!

*Μαύρη η ιστορία του ζεύγους των βρικολάκων, κατάμαυρη και η εκπληκτική μαύρη κωμωδία «Ο θάνατος σου πάει πολύ» του Ρόμπερτ Ζεμέκις, για το τίμημα που καλείται να πληρώσει μια κοινωνία η οποία θεοποιεί την αιώνια νεότητα. Ο Ερνεστ, πλαστικός χειρουργός τον οποίο υποδύεται ο Μπρους Γουίλις, παρατάει την αρραβωνιαστικιά του Έλεν (Γκόλντι Χόουν) για τη φίλη της Μάντλιν (Μέριλ Στριπ).

Η Ελεν ζει μόνο για να τους εκδικηθεί και η Μάντλιν για να σταματήσει τον χρόνο και να μείνει πάντα νέα. Και το καταφέρνει. Οι ζωές των τριών ξανασμίγουν, το μαγικό φίλτρο της νεότητας, το οποίο είναι και ποτό αθανασίας, το παίρνει τελικώς και η Ελεν, κι αυτό, όσο κι αν φαντάζει υπέροχο, στην πραγματικότητα θα γίνει ο χειρότερος εφιάλτης τους!

*Αντίθετα, μόνο κωμωδία δεν είναι ο «Δαιμονισμένος άγγελος» του Αλαν Πάρκερ. Ο Μίκι Ρουρκ γίνεται υπ' αριθμόν ένα ύποπτος για φόνο και στο τέλος ήρωας του Φάουστ. Ο Ρόμπερτ ντε Νίρο, ο διάβολος αυτοπροσώπως, ζητάει την ψυχή που δικαιούται.

*Αν ο Μπέντζαμιν Μπάτον είχε έναν κινηματογραφικό αδερφό (εκτός από τον Φόρεστ Γκαμπ), αυτός δεν θα ζούσε στον Νότο, αλλά στην κλασική για τέτοιες περιπτώσεις Ρουμανία. Ο ρουμάνος συγγραφέας Μιρτσέα Ελιάντε έπλασε τον Ντομινίκ Ματέι, έναν καθηγητή ανατολικών γλωσσών ο οποίος, το 1938 κι ενώ ήταν 70 ετών, δέχτηκε χτύπημα από κεραυνό και ξαναέγινε νέος. Η ιστορία συγκίνησε τον Φράνσις Φορντ Κόπολα, ο οποίος επέστρεψε μετά από χρόνια στη σκηνοθεσία (και στην Τρανσυλβανία όπου και είχε γυρίσει τον «Δράκουλα»). Δεν συγκίνησε όμως τούς θεατές: Ο τίτλος της ταινίας ήταν «Νεότητα χωρίς νιάτα», τον ήρωα (Τιμ Ροθ) κυνηγούσαν οι ναζί, γιατί ήθελαν να πειραματιστούν πάνω στην ανανέωσή του, ο ίδιος κυνηγούσε μια κοπέλα που είχε τη μορφή της αγαπημένης του την περίοδο που ήταν κανονικά νέος, προ κεραυνού δηλαδή, και κάπως έτσι όλοι μπερδεύτηκαν...

Με τη μασελίτσα...

*Ενας άλλος παραμυθάς του σινεμά, ο Τιμ Μπάρτον, φαντάστηκε στο «Big Fish» έναν χαρακτήρα που μένει επί τρία χρόνια στο κρεβάτι διότι μεγαλώνει τόσο γρήγορα, ώστε δεν μπορεί να ελέγξει το σώμα του. Ηταν μόνο η αρχή ενός παραμυθιού, το οποίο δεν πίστεψε ποτέ κανείς, ούτε ο ίδιος ο γιος του. (Εξ ου και ο τίτλος της ταινίας, αναφορά στις απίθανες ιστορίες που λένε οι ψαράδες για τα δήθεν μεγάλα ψάρια που έπιασαν).

*Το αντίθετο συμβαίνει στο ευρωπαϊκό αριστούργημα του Σλέντορφ το «Ταμπούρλο»: Ο μικρός Οσκαρ γεννήθηκε στο Ντάσινγκ το 1924 και τριών ετών σταμάτησε να μεγαλώνει, διαμαρτυρόμενος γι' αυτά που έρχονταν, τον εθνικοσοσιαλισμό δηλαδή και τον πόλεμο. Μεγάλωσε τελικά με ταχύτατο ρυθμό, τυλιγμένος σε γάζες, πάνω σ' ένα φορείο, μόνο όταν τελείωσαν όλα.

*Ο ευτυχής ήρωας που σταμάτησε κατά κάποιον τρόπο τον χρόνο είναι ο ήρωας που κατάφερε τελικώς να ξαναβάλει μπρος το ρολόι, λέει το ηθικό δίδαγμα σχεδόν σε όλες τις ταινίες, ακόμη και τις απλοϊκές σαν το «Για πάντα νέος» του Στιβ Μάινερ, με τον Μελ Γκίμπσον και την Τζέιμι Λι Κέρτις. Ο Ντάνιελ συμμετέχει σε ένα πείραμα κρυογενετικής, όταν από λάθος ξεχνιέται σε μια αποθήκη του στρατού επί 53 χρόνια. Οταν τον ανακαλύπτουν, μαθαίνει ότι η καλή του ζει, μόνο που είναι 70, ενώ αυτός ένας κατεψυγμένος τριαντάρης!

*Εδώ, σ' εμάς, στο «Αλίμονο στους νέους» του Αλέκου Σακελλάριου, ο Δημήτρης Χορν ήταν το γερόντιο (της Κηφισιάς) που ευχήθηκε να γίνει νιάτο, για να τον ερωτευθεί η Μάρω Κοντού, το φτωχό κορίτσι που λιμπιζόταν. Η επιθυμία του εισακούσθηκε, αλλά η πλαστή νεότητα νικήθηκε από την αληθινή. Ετσι δεν γίνεται και στην αληθινή ζωή;


7 - 18/01/2009

«Μάτριξ» σε κόμιξ

της Ελεωνόρας Ορφανίδου


Αν η κούκλα των παιχνιδομηχανών, Λάρα Κροφτ, κατάφερε να πάρει σάρκα και οστά ως Αντζελίνα Τζολί, στην κινηματογραφική σειρά του Tomb Raider... Αν ο Σούπερμαν, υπό τη μορφή του Κρίστοφερ Ριβ, ξέφυγε από τις σελίδες των κόμιξ για να πετάξει στους κινηματογραφικούς ουρανούς... γιατί να μην γίνει ο Νίο (Κιάνου Ριβς) του κινηματογραφικού Μάτριξ ένας πετυχημένος ήρωας στο χαρτί;



Για τους λάτρεις των ταινιών των αδελφών Γουατσόφσκι, μεγάλο γεγονός αυτές τις μέρες δεν αποτελεί μόνο η επικείμενη παγκόσμια πρεμιέρα του «The Matrix Revolutions», αλλά και η έκδοση πριν από λίγες μέρες στις Ηνωμένες Πολιτείες του βιβλίου του «The Matrix comics», το οποίο περιέχει στις 160 σελίδες του 12 ιστορίες που εμπνεύστηκαν γνωστοί κομίστες με αφορμή την τριλογία των Γουατσόφσκι.

Ανθρωποι σαν τους Τζον Γκέτα και Τζεφ Ντάροου, που δημιούργησαν τα πρωτοποριακά εφέ των τριών ταινιών, συνεργάστηκαν στην έκδοση, που ούτως ή άλλως αρχικώς είχε ψηφιακή μορφή, καθώς ως ιδέα ξεκίνησε από το Ιντερνετ και τις χιλιάδες ιστοσελίδες με πληροφοριακό υλικό για το «Matrix». Οι ίδιοι εξάλλου έχουν δημιουργήσει και το ηλεκτρονικό παιχνίδι αλλά και το Animatrix, τη σειρά κινουμένων σχεδίων γύρω από τον εφιαλτικό κόσμο που φαντάστηκαν οι δημιουργοί της τριλογίας.

Οι ιστορίες των κόμιξ έχουν απ' όλα. Οπως και η τελευταία ταινία της τριλογίας, παρουσιάζουν τον πόλεμο έξω από το «Matrix» σε μια εξωπραγματική, τρομακτική Αμερική, περιγράφουν τις περιπέτειες του Νίο και των φίλων του, αλλά ξεφεύγοντας από το συγκεκριμένο πλαίσιο των ηρώων των αδελφών Γουατσόφκσι μιλούν ακόμη για νέους ήρωες, νέους εφιάλτες, νέους πλανήτες.

Λίγο πριν βγει στις κινηματογραφικές αίθουσες το πρώτο «Matrix», κανείς από τους καλλιτέχνες που υπογράφουν τις ιστορίες του βιβλίου δεν ήξερε πέρα από γενικές πληροφορίες τι επρόκειτο να δει στο σινεμά. Ωστόσο τέσσερις εξ αυτών κλήθηκαν και έφτιαξαν αντίστοιχες ιστορίες γύρω από το περιεχόμενο της ταινίας. Το αποτέλεσμα, λένε οι αμερικανοί κριτικοί που έλαβαν στα χέρια τους το βιβλίο πριν από δυο εβδομάδες, είναι εξίσου πρωτοποριακό με αυτό των ταινιών. Οσον αφορά το αγοραστικό ενδιαφέρον, όπως δείχνουν οι επισκέψεις στις ηλεκτρονικές σελίδες των μεγάλων βιβλιοπωλείων, είναι πολύ μεγάλο.

Στο κινηματογραφικό «The Matrix revolutions», οι δημιουργοί μάς υπόσχονται μια εξήγηση-απάντηση στο διαφημιστικό μότο της τριλογίας «What is the Matrix» καθώς και ένα τέλος. Στο Matrix των κόμιξ η περιπέτεια μόλις αρχίζει, καθώς οι αδερφοί Γουατσόφσκι, που έχουν την ευθύνη της παραγωγής, δεν έχουν ξεκαθαρίσει όλους τους λογαριασμούς τους με το «τέρας» που κατασκεύασαν, όταν μια μέρα του '99 έκαναν εμάς οπαδούς ενός νέου φανταστικού κόσμου και τους εαυτούς τους πλούσιους και διάσημους...




7 - 02/11/2003

Τα μαγικά κουτιά της οθόνης

της Ελεωνόρας Ορφανίδου


Σαμ, τι είναι αυτό;

- Το υλικό από το οποίο φτιάχνονται τα όνειρα.

(Ο Χάμφρεϊ Μπόγκαρτ περιγράφει το «Γεράκι της Μάλτας» στις τελευταίες σεκάνς της ομώνυμης ταινίας του Χιούστον).



Το Γεράκι, ως αγαλματίδιο, όντως επιτέλεσε το ρόλο του κάνοντας τα όνειρα του σκηνοθέτη, ταινία. Αλλά κι εκείνο το κομμάτι σκοινί κίνησε την ιστορία στη «Θηλιά» του Χίτσκοκ. Και το Αγιο Δισκοπότηρο έγινε το αντικείμενο του πόθου και ξαναέφερε στην ενεργό δράση τον Ιντιάνα Τζόουνς. Χίτσκοκ και Τριφό, στις περιβόητες συνεντεύξεις του άγγλου μετρ προς τον γάλλο ομότεχνο του, είχαν καταλήξει για τη σημασία που παίρνει πολλές φορές στο σινεμά ένα αντικείμενο, ως μέσο για να πει ο σκηνοθέτης την ιστορία του. Κακές, μέτριες αλλά και σπουδαίες ταινίες, χρησιμοποίησαν αυτό το μέσο και ανάλογες τεχνικές, με τελευταία την καινούρια περιπέτεια της Λάρα Κροφτ, που θα δούμε και στην Αθήνα. Ο Γιαν Ντε Μποντ δεν είναι Χιούστον, αλλά το αλφάβητο του σινεμά δεν το ξέρουν μόνο οι δέκα καλύτεροι!

*Η Αντζελίνα Τζολί, λοιπόν, καλείται να ανακαλύψει το κουτί της Πανδώρας πριν από τους κακούς που θέλουν να το χρησιμοποιήσουν σαν... όπλο μαζικής καταστροφής. Την ελληνική μυθολογία που ήξερε ο θεατής πρέπει να την ξεχάσει και να συμβιβασθεί με την άποψη της ταινίας ότι το κουτί της Πανδώρας χάρισε στη Γη τη ζωή και έκλεισε μέσα του, πριν ξεχυθεί και σβήσει τα πάντα, το θάνατο. Το έθαψε δε ο Μέγας Αλέξανδρος σε έναν, υποθαλάσσιο πια, ναό. Σ' αυτή την κούρσα διεκδίκησης του θαυματουργού κουτιού, η Λάρα Κροφτ ξεδιπλώνει όλα της τα ταλέντα, κάνει απίστευτα ακροβατικά, τόσο δύσκολα που αντικαταστάτης της στις επίμαχες σκηνές ήταν άντρας ντυμένος σαν εκείνη.

*Το κουτί της Πανδώρας δεν είναι φυσικά το μοναδικό κουτί του σινεμά που βοήθησε να ειπωθεί μια ιστορία. Στο δικό του «Μουσικό κουτί», ο Κώστας Γαβράς άφησε να φανερωθεί όλη η αλήθεια στην Τζέσικα Λανγκ σχετικά με την εμπλοκή του πατέρα της στις ναζιστικές θηριωδίες. Το κουτί ανοίγει, παίζει τη μουσική της αθωότητας και οι φωτογραφίες του πατέρα καταθέτουν την ενοχή.

*Αλλο ένα μουσικό κουτί εγκλείει μέσα του όλες τις παραμορφώσεις που υπέστη λόγω, της αστικής του ζωής -κατά τον Μπουνιουέλ-, ο ήρωάς του, Αρτσιμπάλντο ντε λα Κρουζ. Τίτλος της ταινίας «Η εγκληματική ζωή του Αρτσιμπάλντο ντε λα Κρουζ» και υπόθεση το δολοφονικό παιχνίδι του ήρωα που εύχεται στο κουτί του το θάνατο αυτών που μισεί και οι οποίοι όντως... πεθαίνουν. Ο Αρτσιμπάλντο παραδίδεται στην αστυνομία που δεν τον πιστεύει και λυτρώνεται αφού πετάει του κουτί μέσα σε μια λίμνη.

*Το κουτί, φυσικά, τις πιο πολλές φορές απλώς έχει μέσα του λεφτά. Πρόσφατα ο Λαρς Φον Τρίερ στο «Χορεύοντας στο σκοτάδι», μας είπε την ιστορία της τυφλής του τραγουδίστριας μέσα από το κουτί που έκρυβε τις οικονομίες για την εγχείρηση των ματιών της. Το κουτί κλέβεται από τον ιδιοκτήτη του τροχόσπιτου που νοικιάζει και, μέσα από την προσπάθεια επαναπόκτησής του, η ηρωίδα (Μπγιορκ) θυσιάζεται για το γιο της.

*Στα «Μικρά εγκλήματα μεταξύ φίλων» του Μπόιλ το κουτί γίνεται βαλίτσα με χρήματα. Τρεις συγκάτοικοι νοικιάζουν ένα δωμάτιο τους σε έναν άγνωστο, ο οποίος πεθαίνει αφήνοντάς τους, μέσα σε μια βαλίτσα, μια αμύθητη περιουσία. Οι φίλοι θα γίνουν εχθροί, συγκάτοικοι πλέον στην τρέλα.

*Το Αγιο Δισκοποτήριο φαντασιώνεται αδυνατώντας να ξεπεράσει το χαμό της γυναίκας του και ο Ρόμπιν Γουίλιαμς, ο άστεγος σύντροφος του Τζεφ Μπρίτζες στον «Βασιλιά της μοναξιάς» του Τέρι Γκίλιαμ, ενώ τον δικό του θησαυρό θανάτου βρίσκει στους «Ανοιχτούς λογαριασμούς» ο Μελ Γκίμπσον, όταν διαπιστώνει ότι στο μουσικό κουτί του σπιτιού η γυναίκα του κρύβει τα ναρκωτικά της.

*Στις πειρατικές ταινίες συχνά το «κουτί» είναι ένας θησαυρός ή ένας χάρτης, στα γουέστερν ένα κιβώτιο με χρήματα ή τιμαλφή που έθαψαν οι Νότιοι σε έναν τάφο ή μια χρηματαποστολή σε ένα τρένο ή μια άμαξα («Ο καλός , ο κακός και ο άσχημος», «Ο θησαυρός της Σιέρα Μάντρε» κ.ά.).

*Στα νουάρ είναι ένα γεράκι, στον «Πολίτη Κέιν» του Ουέλς όμως είναι απλώς μια λέξη: rosebud (ροδανθός). Η ανακάλυψη του νοήματος αυτής της λέξης είναι το μέσο που χρησιμοποιεί ο ιδιοφυής σκηνοθέτης για να πει την ιστορία του μεγιστάνα των μέσων ενημέρωσης Γουίλιαμ Ράντολφ Χιρστ. Ο ρεπόρτερ που αναζητεί το νόημα της τελευταίας λέξης που ξεστόμισε ο Χιρστ πριν πεθάνει, καταλαβαίνει μαζί με το κοινό τι είναι ο ροδανθός και όχι τι σημαίνει. Οπως λέει, ίσως είναι κάτι που δεν κατάφερε να αποκτήσει ποτέ ή ίσως κάτι που έχασε.

*Η απώλεια του «θησαυρού» είναι η κινητήρια δύναμη μιας άλλης μεγάλης ταινίας, του «Φαρενάιτ 451» του Τριφό. Θησαυρός εδώ είναι τα βιβλία τα οποία καίγονται στη θερμοκρασία του τίτλου. Σε μια μελλοντική κοινωνία, ένας πυροσβέστης καίει βιβλία γιατί απαγορεύεται η ανάγνωση και κατοχή τους. Εως την ημέρα που υποκύπτει στον πειρασμό να διαβάσει και γίνεται σύντροφος των λίγων που έχουν απομείνει για να διασώσουν -μαθαίνοντάς τα απ' έξω- τα αγαπημένα τους βιβλία.

*Αν εδώ τα βιβλία εκπροσωπούν έναν ολόκληρο πολιτισμό σε κίνδυνο, στον «Τιτανικό» του Κάμερον ένα μενταγιόν γίνεται απλώς η αφορμή για να διαψευσθούν τα ανθρώπινα με τον πιο τραγικό τρόπο. Ο σκηνοθέτης βάζει επίτηδες λίγες ώρες πριν από την καταστροφή τον πρωταγωνιστή του Λεονάρντο Ντι Κάπριο να φωνάζει στη φύση «Είμαι ο Βασιλιάς του Κόσμου» (Ι' m the king of the world) και ξεκινά την ιστορία με το πανάκριβο μενταγιόν που (δήθεν) θάφτηκε στο βυθό εκείνη την τραγική νύχτα. Μέσα στις δυόμισι ώρες της ταινίας διαψεύδει και τους δύο μύθους.

*Κάτι που δεν γίνεται φυσικά στις καθαρόαιμες περιπέτειες, σαν αυτές που ζει ο Ιντιάνα Τζόουνς (Χάρισον Φορντ) χάρη στον Στίβεν Σπίλμπεργκ, είτε αναζητώντας στο «Ναό του χαμένου θησαυρού» την ιερή πέτρα που είχε κλαπεί από ένα χωριό της Ινδίας, είτε στην «Τελευταία σταυροφορία» το Αγιο Δισκοπότηρο και τον πατέρα του (Σον Κόνερι) είτε τη «Χαμένη Κιβωτό».

*Από το γοητευτικό παιχνίδι του θησαυρού πέρασε και ο προστατευόμενος του Σπίλμπεργκ, Ρόμπερτ Ζεμέκις, με το «Κυνηγώντας το πράσινο διαμάντι» και το «Διαμάντι του Νείλου», ταινίες που απογείωσαν τις καριέρες των Μάικλ Ντάγκλας και Κάθλιν Τέρνερ.

*Τέλος, χάρη σε ένα κουτί με τους θησαυρούς του Κουβέιτ, «Τρεις ήρωες» ανακάλυψαν τον εαυτό τους: Μάρτης του 1991 στο Ιράκ και ο Τζορτζ Κλούνεϊ με τους φίλους του, λίγο μετά τη λήξη του πολέμου, βρίσκουν ένα χάρτη με το σημείο στο οποίο ο Σαντάμ Χουσέιν έθαψε τον χρυσό του εμιράτου. Δεν θα τον πάρουν ποτέ, γιατί ο σκηνοθέτης Ντέιβιντ Ράσελ ήθελε να πει, όπως και άλλοι, χάρη σε ένα κουτί, μιαν άλλη ιστορία!




7 - 05/10/2003

Το σινεμά στην έδρα

της Ελεονώρας Ορφανίδου


Ο Γιωτόπουλος θα ήταν ωραίος και ευθυτενής την ώρα που θα του ζητούσε ο πρόεδρος να σηκωθεί. Ο Σάββας σαφώς θα ήταν ο ζεν πρεμιέ. Ο Κουφοντίνας δεν θα είχε φαλάκρα.





Κι όλοι τους θα ήταν κακοί μεν, πιο «γκλαμ» δε, διότι θα ήταν πλάσματα του μαγικού κόσμου του σινεμά, αυτού στον οποίο ακόμη και οι κακοί οφείλουν να έχουν ομορφιά και γοητεία.

Ταινία φυσικά δεν υπάρχει (ακόμη), αλλά αν υφίσταται μια πιθανότητα να «δούμε» κάτι από τη δίκη που αρχίζει αύριο στις γυναικείες φυλακές Κορυδαλλού, θα το δούμε κλεισμένοι σε μια σκοτεινή αίθουσα και όχι στις τηλεοπτικές ειδήσεις των οκτώ. Η δίκη της 17Ν είναι κλειστή και σιωπηλή, χωρίς ήχο και εικόνα, μια δίκη σαφώς διαφορετική, και όχι φυσικά μόνο γι αυτούς τους λόγους.

Αυτό ήταν; Τελείωσε; Είδαμε ότι είδαμε από τον Κουφοντίνα, την εποχή που τον κουβαλούσε το βαν της αντιτρομοκρατικής από τον ανακριτή στον εισαγγελέα; Μάλλον όχι! Κάποια στιγμή η 17Ν θα ξαναμπεί στο οπτικό μας πεδίο κινηματογραφικά. Το σινεμά αρέσκεται σε ιστορίες σαν αυτή. Και πολλές φορές κάθισε στο εδώλιο κατηγορούμενους που με τον ένα ή τον άλλο τρόπο το κοινό ήθελε να ξαναδεί.

Γαβράς και Φορντ

Ανάμεσά τους και ήρωες πολύ διαφορετικοί, όπως στον «Καταδότη» του Τζον Φορντ και στο «Ζ» του Γαβρά. Μες στις αδυναμίες και στα «φιξιόν» του, ο κινηματογράφος κράτησε στη μνήμη αληθινές πολιτικές δίκες, όπως του «Ανθρώπου με το γαρίφαλο» ή του ζεύγους των Ρόζενμπεργκ που «Δεν πρέπει να πεθάνουν».

* Το «Ζ» του Κώστα Γαβρά, με την υπόθεση Λαμπράκη, δεν συγκλόνισε μόνο το ελληνικό κοινό, δεν προτάθηκε μόνο για πέντε Οσκαρ, δεν πήρε απλώς δύο. Κυρίως ευαισθητοποίησε τη διεθνή κοινή γνώμη κατά της χούντας, σε μια εποχή (1969) που εδώ όλα «τα πλάκωνε η φοβέρα. Η τέχνη και η πολιτική συμπορεύθηκαν υπέρ της ελευθερίας κι αυτό ενέταξε το «Ζ» στη μικρή πλην ξεχωριστή κατηγορία του κινηματογράφου που ακούει στο όνομα πολιτικό σινεμά.

Είδαμε τα πλάνα του με τα προεόρτια της δίκης, τον ανακριτή Σαρζετάκη, τις δικαστικές αποφάσεις της πλάκας... Η δίκη ήταν η μεγάλη παρούσα-απούσα της ταινίας, έωλη όπως και στην πραγματικότητα.

* Ο Γαβράς παρέμεινε εκεί, σε πείσμα των καιρών, και χρόνια μετά, το 1989, μας έδωσε μια δίκη στο προσκήνιο. Η ταινία ήταν το «Μουσικό κουτί», ο Αρμιν Μούλερ Σταλ ήταν ο κατηγορούμενος μετά από πενήντα χρόνια για εγκλήματα πολέμου Ουγγροαμερικανός, και η Τζέσικα Λανγκ η κόρη του, που καλείται να αποδείξει την αθωότητά του, όχι και τόσο αυτονόητη όσο φαινόταν στην αρχή. Το δικαστήριο στήθηκε και από έδρας ο Γαβράς μας έβαλε να αναρωτηθούμε αν ο χρόνος αθωώνει...

* Πολλά χρόνια νωρίτερα, ο Τζον Φορντ, ενώ διέπρεπε στα γουέστερν, αποφάσισε να στήσει κι αυτός ένα πολιτικό δικαστήριο, μυστικό, προκειμένου να τιμωρήσει έναν προδότη του ιρλανδικού απελευθερωτικού αγώνα.

Τίτλος της ταινίας, ο «Καταδότης», μεταφορά ενός μυθιστορήματος του Λάιαμ Ο' Φλάερτι. Είμαστε στα 1916 και ένας επίδοξος μετανάστης καταγγέλλει στη βρετανική αστυνομία έναν ιρλανδό επαναστάτη. Δικάζεται μυστικά, καταδικάζεται και τιμωρείται.

* Η Ιρλανδία έχει αρκετές κινηματογραφικές πολιτικές δίκες στο ενεργητικό της, με δημοφιλέστερη αυτή της ταινίας του Τζιμ Σέρινταν «Εις το όνομα του πατρός».

Ο Τζέρι Κόνλον, που είναι υπαρκτό πρόσωπο, συλλαμβάνεται και καταδικάζεται αδίκως μαζί με την οικογένειά του σε μια δίκη παρωδία, για την πολύνεκρη βομβιστική επίθεση το 1974, σε ένα παμπ του Λονδίνου. Μια δεύτερη δίκη τον αθωώνει, κι ο Σέρινταν, πολύ Ιρλανδός για να «παρατηρεί» απλώς το θέμα του, το οποίο ούτως ή άλλως δεν έχει πολλές αναγνώσεις, μας κάνει κοινωνούς της δικαίωσης.

* Περιθώρια τέτοια, για χαρές, δεν είχε ο δικός μας Νίκος Τζήμας, διότι ο «Ανθρωπος με το γαρίφαλο», ο Νίκος Μπελογιάννης, καταδικάστηκε και εκτελέστηκε παρά τις διεθνείς αντιδράσεις. Ωστόσο έστησε στην ταινία το δικαστήριό «τους», προσφέροντας στο κοινό τη μόνη χαρά που μπορούσε, την αφήγηση της ιστορίας ενός ήρωα.

* Δίκες με πολιτικό υπόβαθρο υπάρχουν αρκετές στο ελληνικό σινεμά. Το «Κιέριον» του Δήμου Θέου (1974) αλλά και ο «Φάκελος Πολκ» του Διονύση Γρηγοράτου, στα πέριξ της δολοφονίας του αμερικανού δημοσιογράφου Τζορτζ Πολκ, πραγματεύονται την καταδίκη του Γρηγόρη Στακτόπουλου, του έλληνα Ντρέιφους. Ο πραγματικός Ντρέιφους δικάστηκε και καταδικάστηκε στο σινεμά, αδίκως βεβαίως, όπως και στη ζωή, χρόνια νωρίτερα, το 1937. Η ταινία λεγόταν «Κατηγορώ» και πρωταγωνιστούσε ο Πολ Μιούνι.

* Το σινεμά ξαναδίκασε και τους εγκληματίες πολέμου στη Νυρεμβέργη. Ηταν το 1961, όταν ο δικαστής Νταν Χέιγουντ (Σπένσερ Τρέισι) πήγε στη Νυρεμβέργη, αμέσως μετά τη μεγάλη δίκη, για να δικάσει τους τριταγωνιστές, μεταξύ αυτών και ένα δικαστή, τον Ερνστ Γιάνινγκ (Μπαρτ Λάνκαστερ). Δικαστής έκρινε δικαστή, αλλά το Οσκαρ πήγε στον Μαξιμίλιαν Σελ.

Στην Αφρική και τον ψυχρό πόλεμο

* Κανένα Οσκαρ (προς μεγάλη του απογοήτευση) δεν έδωσε στον Στίβεν Σπίλμπεργκ η δική του δίκη. Αυτή του Amistad.

Ενα ισπανικό πλοίο γεμάτο δούλους από την Αφρική γίνεται η αιτία για να δικαστεί ο ρατσισμός από τους καλούς δικηγόρους (Αντονι Χόπκινς, Μάθιου Μακόναχι).

Το «ανθρώπινο φορτίο» υπάρχει μόνο για να καταδικαστεί πολιτικά η μαύρη ενοχή της Αμερικής και να τελειώσει θεωρητικά μια ιστορία που ταλανίζει τις ΗΠΑ μέχρι σήμερα.

* Εκτός, όμως, από τη δουλεία , το αμερικανικό σινεμά δίκασε και τον Ψυχρό Πόλεμο. Πέρα από την υπόθεση Ρόζενμπεργκ, έστησε δικαστικές έδρες και για άλλη μια, αληθινή υπόθεση κατασκοπίας. Ο σκηνοθέτης Τζον Σλέσινγκερ δεν αντιπάθησε τους κατασκόπους στην ταινία του «Το γεράκι και ο Χιονάνθρωπος» κι ας τους καταδίκασε και αυτός (πώς να κάνει κι αλλιώς) σε πολυετείς καθείρξεις. Ο Τίμοθι Χάτον και ο Σον Πεν (με πατέρα στο FBI, παρακαλώ), πηγαινοέρχονταν το 1977 στο Μεξικό κάνοντας εμπορία ναρκωτικών.

Αυτό ήταν απλώς πταίσμα αν σκεφτεί κανείς ότι πουλούσαν και απόρρητα έγγραφα στους Ρώσους με καταστρεπτικά αποτελέσματα!

* Επικριτικά στην αληθινή δίκη δύο αναρχικών στις ΗΠΑ, έστησε τα δικά του έδρανα το 1971 και ο σκηνοθέτης Τζουλιάνο Μοντάλντο.

Η ταινία, πασίγνωστη, φέρει τα ονόματα των δύο ιταλών μεταναστών «Σάκο και Βαντσέτι» (Sacco and Vanzetti), που το 1920 κατηγορήθηκαν για φόνο, με μόνο στοιχείο την πολιτική τους ιδεολογία.

Ολες αυτές τις ιστορίες ευτυχώς το σινεμά δεν μπορεί να τις κάνει ιστορία. Ενα κάποιο βλέμμα, άλλοτε καθαρά άλλοτε όχι, κοιτά δικαστικές έδρες και πολιτικά γεγονότα και λέει απλώς ιστορίες που έχουν ένα υπόβαθρο αλήθειας, συχνά εξαιρετικά κακοποιημένης κι από τους επαγγελματίες της ιστορίας, τους ιστορικούς. Αν αποτολμούσαμε να δούμε σινεμά διαφορετικά, τι θα μας έμενε στ' αλήθεια γύρω από τις Ερυθρές Ταξιαρχίες; Ισως όχι η δολοφονία Μόρο, πιθανότατα όμως η σκηνή των τρομοκρατών που κάνουν έρωτα μέσα στο κλουβί που είχε κατασκευαστεί στο δικαστήριο, καλυπτόμενοι από τις πλάτες των συντρόφων τους.

Μας το έδειξε ο Μάρκο Μπελόκιο στο «Ο διάβολος στο κορμί της» και αυτό δεν είναι η ιστορία των Ερυθρών Ταξιαρχιών, μολονότι είναι πέρα για πέρα αλήθεια.




7 - 02/03/2003

Σουβλίστε τους!

Της ΕΛΕΟΝΩΡΑΣ ΟΡΦΑΝΙΔΟΥ


Ο Ντάνιελ Κρεγκ σήμερα θεωρείται ο πιο πετυχημένος Τζέιμς Μποντ. Ομως στην αρχή είχε δεχθεί τέτοιο διαδικτυακό ανάθεμα για την δήθεν ανικανότητά του να οδηγεί, να πυροβολεί, να πίνει... που κοντέψαμε να πιστέψουμε ότι αυτοί που τον επέλεξαν ήταν άσχετοι!



Η ζωή έδειξε τα ανάποδα και ο Κρεγκ απέδειξε ότι δικαιούτο να κριθεί αφού τον δούμε επί το έργον. Ομως ο θαυμαστός κόσμος του Διαδικτύου έχει τη δική του ζωή και συχνά άλλη άποψη. Εδώ, όλοι αγαπούν να μισούν! Χρήστες που απεχθάνονται κάποια διασημότητα ή ένα προϊόν, η μια χώρα, ή τη μάνα τους, φτιάχνουν μια σελίδα και αναζητούν ομοϊδεάτες για να μισήσουν παρέα! Το ευχαριστιούνται δε τόσοι πολλοί, που τα σάιτ στο Ιντερνετ είναι αμέτρητα! Και σήμερα, που είναι η γιορτή της αγάπης, έχουν την τιμητική τους.

Μια επίσκεψη στο www.ihate.com ή στο www.ihate.org.uk αρκεί για να δεις ότι πολλοί σπαταλούν χρόνο και ιδέες μόνο για να πουν «μισώ τη Μπρίτνεϊ Σπίαρς». Ή ότι υπάρχουν κάποιοι που διατρανώνουν ότι μισούν ακόμη και τον Σέξπιρ ή τον Παζολίνι. Αντιγράφουμε από βρετανική ιστοσελίδα: «Ξέρω ότι ήταν σπουδαίος σκηνοθέτης (ο Παζολίνι), αλλά μισώ το Σαλό, κυρίως το δεύτερο μέρος, αυτό με τα σκ... Δεν έχω χειρότερο, και πρέπει και να το ξαναδώ για επαγγελματικούς λόγους».

Οι διαδικτυακοί εχθροί του Παζολίνι, βεβαίως, μετριούνται στα δάχτυλα του ενός χεριού. Λιγότεροι αλλά υπαρκτοί και εκείνοι που μισούν τον Σέξπιρ: «Είναι», γράφει ένας καταφανώς αμερικανός χρήστης του Ιντερνετ, «μέγας βασιλόφρων και ας βλέπει ότι οι βασιλιάδες είναι επικίνδυνοι για το λαό». Αλλος υποστηρίζει ότι «ο Αμλετ, ο Ερρίκος και ο Λιρ αποδεικνύουν πόσο καλή ιδέα ήταν... οι Ηνωμένες Πολιτείες».

Οι Αμερικανοί δεν φείδονται σχολίων και για τους διάσημους ομοεθνείς τους. Ακόμη και το σύγχρονο σύμβολο του αμερικανικού ονείρου, ο Μπιλ Γκέιτς, «με τόσα δισ. δεν μπορεί να πετύχει ένα σωστό κούρεμα», σύμφωνα με έναν χρήστη με το ψευδώνυμο Sam. Οσον αφορά το απόλυτο πρότυπο της σύγχρονης Αμερικανίδας, την Τζούλια Ρόμπερτς, «έχει το πιο άσχημο στόμα. Είχα να δω στο σινεμά τόσα πολλά δόντια σε ένα στόμα από την εποχή που γυρίστηκαν τα "Σαγόνια του καρχαρία"» γράφει ένας μπλόκερ.

*Στα Τάρταρα και το πιο καυτό ζευγάρι της παγκόσμιας σόου μπιζ, ο Μπραντ Πιτ και η Αντζελίνα Τζολί. «Πώς γίνεται να υιοθέτησαν την κόρη τους τον Απρίλιο αλλά να άρχισαν να βγαίνουν τον Ιούλιο;» αναρωτιέται κάποιος καχύποπτος που θεωρεί ότι το ζευγάρι είχε κάνει την Τζένιφερ Ανιστον τάρανδο! Αλλος πιστεύει ότι όλα, αγαθοεργίες, παιδιά, εξωτικά ταξίδια, τα κάνουν -για τι άλλο;- για να βρίσκονται στο επίκεντρο της δημοσιότητας.

*Ι hate-paris-hilton-sex-tape: Με αφορμή την κασέτα που δείχνει την Πάρις Χίλτον να κάνει σεξ, διάφοροι επισκέπτες της ιστοσελίδας τη λούζουν με τα καλύτερα: «Είναι μια μικρή πουτ..., κοκαλιάρα και χωρίς στήθος» γράφει κάποιος. Και άλλος: «Κανείς δεν θα πήγαινε μαζί της αν δεν ήταν τόσο πλούσια» Τα χειρότερα είναι ακατάλληλα δι' ανηλίκους.

*Το αυτό ισχύει για τις Μπρίτνεϊ Σπίαρς και Κριστίνα Αγκιλέρα. Στο σάιτ κατά της Μπρίτνεϊ, κάποιος γράφει: «Δεν τραγουδάει, δεν ξέρει καν να μιλάει, μόνο να καπνίζει σαν τσιμινιέρα. Προσπαθεί να μας πείσει ότι ήταν παρθένα στα 18! Αυτό κι αν είναι ανέκδοτο». Ετερος: «Είναι ένα λευκό σκουπίδι που παντρεύτηκε ένα άλλο λευκό σκουπίδι από την πιο κοντινή γειτονιά. Νομίζει ότι είναι η επόμενη Μαντόνα. Τι ηλίθια!».

*Και τι γίνεται με τη Μαντόνα; «Είναι γριά», «Δεν ξέρει να παίζει», «Εχει ηλίθιο άντρα», «Τα τραγούδια της δεν αξίζουν μία», «Εχει κάνει πλαστικές». Είναι μόνο μερικές από τις κατηγορίες που αντιμετωπίζει μέσω Ιντερνετ, συν τη δωρεάν διαφήμιση του βιβλίου «The Ι hate Madonna Handbook», που φαίνεται ότι τις κάνει τις πωλήσεις του στο εξωτερικό!

«Είναι γριά» γράφουν και για τη Μέλανι Γκρίφιθ. «Κάνει τα πάντα για να μην της φύγει ο Αντόνιο Μπαντέρας», υποστηρίζει επισκέπτης ενός μπλογκ. Ανταγωνιστής του προηγούμενου γράφει ότι η Μέλανι Γκρίφιθ θυμίζει σε όλους πόσα λάθη γίνονται στις υποψηφιότητες των Οσκαρ.

*Στη λίστα του www.ihate.com και ο Ρόμπι Γουίλιαμς, με φανατικούς μάλιστα εχθρούς. Ενας εξ αυτών θεωρεί ότι τον θαυμάζουν οι άνθρωποι που δεν ξέρουν από μουσική, που δεν έχουν παρακολουθήσει την πορεία της ποπ ή τα νέα ρεύματα. Ομοϊδεάτης του συναινεί: «Ναι, ο Ρόμπι είναι καλός για να τον ακούς μόνο σε ένα βαρετό οικογενειακό πικνίκ».

*Ο Μάικλ Τζάκσον είναι μισητός, κυρίως για την προσωπική του ζωή. Στο σάιτ, ένας εκ των δηλωμένων εχθρών του παραδέχεται ότι η μουσική του έγραψε ιστορία, αλλά «ένας παιδόφιλος αξίζει μόνο περιφρόνηση και φτύσιμο».

*Στο παγκόσμιο χωριό υπάρχει χώρος για να μισηθούν όλοι. Ακόμη και ο Εμινεμ για τους επισκέπτες του www.ihate.com «ετοιμάζει ένα CD κάθε δύο εβδομάδες και νομίζει ότι είναι ιδιοφυΐα». «Θα μπορούσα», σημειώνει ένας, «να γράφω ένα βιβλίο με την ποίησή του κάθε μέρα και να κολλάω από πίσω αυτά τα ηλίθια μπιτ καλύτερα από αυτόν. Αλλά τότε θα ήμουν μαλ... σαν αυτόν».

*Ο Στινγκ, κατά τους εχθρούς του στο Ιντερνετ, είναι «ένας ηλίθιος που έπρεπε να σταματήσει να τραγουδά μόλις διαλύθηκαν οι Πολίς». Τέτοια και χειρότερα κυκλοφορούν στο Ιντερνετ για τους Νιρβάνα και για τους Στάτους Κβο, για τους οποίους ωστόσο υπάρχει στην ίδια σελίδα και αντίλογος. «Αρχαιολογίες» τούς αποκαλούν οι εχθροί τους, «είναι μύθοι, μην τους αγγίζετε» λένε οι οπαδοί.

*Οι U2, τέλος, έχουν επίσης πολλούς εχθρούς. «Είναι κάτι μάπες από την Ιρλανδία» υποστηρίζει κάποιος. Και ο Μπόνο «είναι ένας μαλ... που νομίζει ότι είναι ο Σούπερμαν». Και κάποιος επαυξάνει: «Δεν είναι μύθοι, είναι απλώς γέροι»!

*Τα ίδια και χειρότερα βρίσκει κανείς στα ελληνικά σάιτ. Αρκούν δύο λέξεις-κλειδιά στη μηχανή αναζήτησης για να ανακαλύψει κανείς πόσο προσωπική υπόθεση χιλιάδων ανθρώπων είναι η κόντρα Βανδή-Βίσση. «Αννα ζούμε για να σε ακούμε» λέει ανώνυμος χρήστης και άλλοι απαντούν: «Βίσση πουτ...».

«Είναι ξοφλημένες και οι δύο. Κοκκίνου! Ολα τα λεφτά».

«Ρε μάζες είστε άρρωστοι; Παλιοαδερφές! Τι κολλήματα έχετε φάει; Η Βανδή και η Βίσση δεν θα ήταν τίποτα χωρίς Φοίβο και Καρβέλα».

*Η όλη υπόθεση δεν αφορά μόνο το εθνικό δίπολο Βανδή-Βίσση! Σε άλλο site με ειδίκευση στη μουσική οι χρήστες συμπληρώνουν μαύρη λίστα με τους τραγουδιστές που δεν θέλουν:

«Τραγουδιστές και δημιουργοί που μου τη σπάνε αυτό τον καιρό ή μου την έσπαγαν ανέκαθεν είναι οι Βανδή, Ρέμος, Πανταζής, Μαχαιρίτσας, Τσακνής, Κότσιρας, Χριστοφόρου και άλλοι.

Αλλος δεν θέλει να ξέρει τους Χατζηγιάννη, Πανταζή, Σφακιανάκη και όλους αυτούς που «δεν ξέρουν τι να κάνουν και ξεφτιλίζουν την ελληνική μουσική».

Ετερος εξειδικεύει: «Μισώ τον Χατζηγιάννη γιατί την έχει ψωνίσει όσο κανένας άλλος, πράγμα που φαίνεται από τις δηλώσεις και το υφάκι του». Αλλά και στο www.say.gr, κάποιος μισεί τον Χατζηγιάννη γιατί «είναι ψώνιο, κοντός και επιτυχημένος».

Σε άλλο site, στο φόρουμ υπό τον κατατοπιστικό τίτλο «Σκ... στα έντεχνα», ο χρήστης nosietronic φιλοδοξεί να ποτίσει καθαρτικό τον Αλκίνοο Ιωαννίδη, να βάλει στη μηχανή του κιμά τα χέρια του Κότσιρα και να ρίξει την Τσαλιγοπούλου στο γκρεμό αφού πρώτα την φιμώσει μη τυχόν και τραγουδήσει πέφτοντας!

«Η αξία των ανθρώπων είναι ίση με την αξία των πραγμάτων με τα οποία ασχολούνται», είχε πει ο Μάρκος Αυρήλιος. Και δεν είχε σερφάρει σ' αυτά τα σάιτ...




7 - 08/04/2007